Một ngày ở khu du lịch thường kết thúc theo cùng một kiểu. Chân mỏi sau mấy vòng máng trượt, tóc còn ẩm, cả nhóm về phòng nghỉ hay căn nhà gỗ thuê chung, và chẳng ai muốn đi đâu nữa. Lúc ấy chỉ cần một bộ bài tây. Mậu binh, ở miền Nam hay gọi là binh xập xám, là trò hợp với những tối như thế: không ồn, không vội, mỗi ván đủ để cả nhóm suy nghĩ rồi cười với nhau.
Nó cũng gọn. Không cần bàn lớn, chỉ cần một tấm chiếu hay mặt giường đủ chỗ cho bốn người ngồi, một bộ bài và một tờ giấy ghi điểm. Bộ bài nhỏ, bỏ vào ba lô là xong, kể cả với chuyến đi chỉ mang theo một túi đồ.
Mậu binh chơi thế nào
Theo luật phổ biến, mậu binh dành cho hai đến bốn người, mỗi người nhận mười ba lá. Không ai đánh lá nào ra bàn cả. Việc duy nhất là xếp bài của mình thành ba chi:
- Chi đầu gồm năm lá.
- Chi giữa gồm năm lá.
- Chi cuối gồm ba lá.
Luật quan trọng nhất là thứ tự mạnh yếu: chi đầu phải mạnh hơn hoặc bằng chi giữa, chi giữa phải mạnh hơn hoặc bằng chi cuối. Xếp ngược là binh lủng, thường bị tính thua trắng với tất cả mọi người. Người mới chơi hay mắc lỗi này nhất, vì mải dồn bài đẹp lên chi giữa mà quên chi đầu.
Cách gọi tên chi mỗi nơi một kiểu. Có nhóm gọi chi đầu là chi một, có nhóm lại gọi ngược. Thống nhất trước cho đỡ cãi.
Thứ tự các bộ bài, từ mạnh đến yếu
Với chi năm lá, thứ tự phổ biến là:
- Thùng phá sảnh: năm lá liền nhau cùng chất.
- Tứ quý: bốn lá cùng số.
- Cù lũ: một bộ ba cùng số kèm một đôi.
- Thùng: năm lá cùng chất, không cần liền nhau.
- Sảnh: năm lá liền nhau, khác chất.
- Sám cô: ba lá cùng số.
- Thú: hai đôi.
- Đôi: hai lá cùng số.
- Mậu thầu: không có bộ nào, so lá lớn nhất.
Chi cuối chỉ có ba lá nên chỉ có ba khả năng: sám cô, đôi, hoặc mậu thầu.
Khi hai người có cùng loại bộ, ví dụ cùng có đôi, thì so lá trong bộ trước, bằng nhau mới xét lá lẻ. Trong mậu binh, A thường là lá lớn nhất, và nhiều nhóm cho phép A đứng đầu sảnh nhỏ A-2-3-4-5.
So chi và tính điểm
Xếp xong, mọi người cùng lật bài. Mỗi người so lần lượt từng chi của mình với chi tương ứng của từng người khác: chi đầu với chi đầu, chi giữa với chi giữa, chi cuối với chi cuối.
Cách tính phổ biến nhất rất đơn giản. Thắng một chi được một điểm, thua một chi mất một điểm, hòa thì không ai được gì. Vậy giữa hai người, kết quả có thể là hơn ba chi, hơn hai thua một, và cứ thế.
Nhiều nhóm thêm vài luật thưởng cho vui. Thắng cả ba chi với một người gọi là sập ba chi, hay sập hầm, và điểm được nhân đôi. Có bộ mạnh ở vị trí khó cũng được thưởng: sám cô ở chi cuối, cù lũ ở chi giữa, tứ quý hay thùng phá sảnh ở chi đầu hoặc chi giữa. Mức thưởng bao nhiêu là chuyện của từng nhóm.
Còn mậu binh trắng, có nơi gọi là ăn trắng, là khi mười ba lá vừa chia đã thuộc một kiểu đặc biệt như sảnh rồng từ 2 đến A, sáu đôi, ba thùng hay ba sảnh. Người có bài này thắng luôn, không cần so chi.
Vài mẹo xếp bài cho người mới
Đầu tiên, tìm bộ mạnh nhất có thể rồi đặt ở chi đầu. Sau đó mới tính chi giữa. Chi cuối thường là chỗ “đổ” những lá còn lại, nhưng nếu còn được một đôi thì nên giữ cho chi cuối, vì mậu thầu ở chi cuối rất dễ thua.
Đừng quá tham. Cố tách bài để chi giữa có thùng trong khi chi đầu chỉ có sảnh thì sẽ binh lủng ngay.
Cũng nên cân bằng. Có khi chấp nhận chi đầu yếu đi một chút để chi giữa và chi cuối đều có bộ, như vậy dễ hơn hai trên ba chi.
Ngày nay nhiều trò bài dân gian như mậu binh cũng có bản online trên điện thoại. Sunwin Bayern cũng cung cấp các trò đánh bài đổi tiền, nhưng chỉ dành cho người 18+ và cần chơi có trách nhiệm.
Các gợi ý về khu du lịch và trò chơi ngoài trời cho chuyến đi tới có thể xem thêm ở trang chủ.
Giữ buổi tối nhẹ nhàng
Đi du lịch là để nghỉ. Vài ván mậu binh sau bữa tối giúp cả nhóm có chuyện để cười, nhưng đừng để nó kéo tới khuya. Sáng mai còn tàu lượn, còn hồ bơi, còn những trò mà trẻ con trong đoàn đã chờ cả tuần. Ghi điểm trên giấy cho vui, ai thua nhiều thì đãi cả nhóm ly nước mía sáng hôm sau.
Thế là đủ.

